Recept: sojamelk maken

Na het avontuur met de amandelmelk besloot ik ook gelijk maar sojamelk te maken. Sojabonen koop je in de biowinkel, ze zijn erg goedkoop (1,39 per 500 gram). Daarvan kun je 5 tot 8 liter sojamelk maken. Je bespaart dus veel meer met zelf sojamelk maken dan met amandelmelk maken. Maar sojamelk maken is veel meer werk. Here's how:

1. Ik gebruikte ongeveer 100 gram bonen, en een liter water. Eerst zet je de bonen in de week, in een pan of iets dergelijks. Laat ze ongeveer 24 uur weken.
2. Giet de bonen af, en masseer of wrijf ze een beetje. Je wilt dat het schilletje loslaat. Deze spoel je dan weg. Je wilt een deel van de velletjes verwijderen, niet allemaal, anders ben je eeuwig bezig. Een minuutje wrijven moet genoeg zijn. 
3. Doe de bonen in een blender, met eventueel een scheutje water, en blend ze een paar minuten tot een gladde pasta. Blenden kan ook met een staafmixer, dan moet je het misschien in porties doen. 
4. Doe de bonen in een pan met de liter water en breng het aan de kook. Blijf in de buurt, want op een gegeven moment gaat het overkoken. Roer regelmatig in de pan en als het te hard kookt voeg je een klein beetje koud water toe. Je hoeft niet continu te roeren, dus ondertussen kun je mooi de afwas doen of brood smeren. Hou wel een oogje op de sojamelk.
5. Laat het 20-25 minuten koken. Eventueel kun je nu suiker, zout, of andere smaken toevoegen. Ik deed er twee theelepels suiker en een snufje zout bij. Daarna filter je de melk, bij voorkeur door een kaasdoek. Ik filterde weer met mijn theezeefje en dat ging nog steeds langzaam maar prima. Giet je melk in een fles en zet het in de koelkast!

hummus, zeekraal, en een lekker glas melk! Het is bijna een normale lunch...

En smaakt het een beetje? Deze zelfgemaakte melk was verrassend lekker! Ik was een beetje bang want ik had veel slechte verhalen gehoord, maar ik vond de melk erg lekker. Hij is wat minder romig en zoetig dan de melk uit de supermarkt, en heeft inderdaad een bijsmaakje. Ik vond dat meer notig dan boon-achtig, en absoluut niet hinderlijk. Het kost wel wat tijd maar uiteindelijk is het niet veel werk, en het levert prima sojamelk op! Een liter zelfgemaakte sojamelk kost ongeveer 26 cent. Koopje! 

Recept: amandelmelk maken

Laatst schreef ik een testpanel over alternatieve melk. Een anonieme commenter vroeg of ik wel eens zelf melk gemaakt had. Nee dus! Eigenlijk dacht ik dat het heel veel werk zou zijn en heel akelig zou smaken. En zoveel melk drink ik niet, misschien een liter per week/per twee weken, dus het is ook niet zo duur. Maar goed, toch maar eens proberen, in de naam der wetenschap dan. Ik begon met amandelmelk maken.

Neem ongebrande, ongepelde amandelen. De noot-water ratio is 1:4. Ik gebruikte een klein koffiekopje (gemiddelde Senseo-maat) en vier dezelfde kopjes water. Dat gaf ongeveer een halve liter melk. 

 Laat de amandelen 8 tot 12 uur weken in water. Daarna giet je het water af en doet de amandelen met vers water (de 4 kopjes water dus) in een blender of keukenmachine. Ik had alleen een staafmixer en moest het in porties doen, maar dat ging ook prima. BLEND BLEND BLEND voor een paar minuten.

 Daarna filter je de melk. Het handigst daarvoor is een kaasdoek, maar die had ik (ook) niet. Dus maakte ik deze mooie filter van een zeef en een theezeefje. Ook dat ging prima. Als je een kaasdoek gebruikt moet je die goed uitknijpen, om alle melk er uit te krijgen.

Tadaaa! Je hebt melk gemaakt! Makkie he.

Maar nu de smaak: Deze melk smaakt heel anders dan supermarktmelk. Dan merk je pas hoeveel suiker, zout en olie die melk bevat. Zelfgemaakte melk is minder zoet, een beetje scherp en schraal van smaak. Niet vies, maar wel even wennen. Normaal is er weinig smaakverschil als je het eenmaal verwerkt hebt, maar ik moest zelfs in de brinta een schepje suiker doen. Niet erg, wel goed om te weten. Een beetje suiker (of andere zoetstof) en een snufje zout meeblenden zal helpen.

En de prijs? 200 gram amandelen kost in de biowinkel 2,60 euro. Daar kun je (gokje) 1,5 tot 2 liter melk mee maken. Een liter bio amandelmelk kost 3,30, dus dat heb je er snel uit. Een liter Alpro amandel kost 1,75, dat heb je er dus wat minder snel uit. Het bespaart wel een hele hoop afval als je zelf melk maakt, en je weet precies hoeveel suiker of zoetstof er in gaat. Het is niet veel werk, en zeker het proberen waard!

En wat doe je met de amandelpulp? Broodbeleg maken, bijvoorbeeld. 

Ketchup maken

Laatst heb ik zelf ketchup gemaakt. Helaas had ik niet genoeg tomaten in de tuin maar de bio tomaten zijn in deze tijd van het jaar niet duur. Veel kruiden had ik al in huis en ik had net een hele grote pan van mijn oma geleend. Dit is het recept wat ik gebruikte voor ketchup:

• 1 kg tomaten
• 1 blad laurier
• 10 g zout
• 45 g suiker
• 1 tl paprikapoeder
• 1 tl tijm
• 1 tl nootmuskaat
• 1 tl peper
• 1 tl kruidnagels
• 1 stokje kaneel
• 50 ml azijn
• 1 cm gember, in kleine stukjes gesneden

Ik kookte de tomaten met alle kruiden behalve de suiker en de azijn, ruim een half uur, tot de tomaten helemaal stuk gekookt waren. Toen roerde ik het door een roerzeef, en deed de tomatenpasta weer op het vuur met de azijn en de suiker. Terwijl dat stond in te dikken heb ik de potjes schoongemaakt. Na het vullen van de potjes heb ik deze in een grote pan met water gezet en nog 15 minuten laten koken.

Dat was veel werk voor ketchup. Was dat het een beetje waard? Jazeker, zelfgemaakte ketchup is namelijk superlekker! Ik had het niet verwacht, maar het smaakt heel kruidig en tomatig maar ook zoet en zuur genoeg. Van een kilo tomaten kon ik 4 jampotjes vullen, dus toch nog zo'n 800 ml, dat valt me heel erg mee. Ook qua prijs kan het wel uit, tenzij je heel veel kruiden moet kopen. Bio ketchup kost zo'n 2,70 voor 500 ml, mijn tomaten kosten me 1,30. Veel werk, maar zeker een aanrader!

Jamie Oliver is het bewijs dat biologisch eten en in de tuin werken goed voor je is

Er is de laatste tijd veel te doen over bio eten. Het heeft niet echt veel meer voedingswaarde, leek een onderzoek te zeggen. En dat is toen weer genuanceerd, kortom, niemand wist meer van de hoed en de rand. Ik heb er eens over nagedacht: ik denk dat Jamie Oliver het levende bewijs is dat bio eten gezonder voor je is. Dit is niet echt wetenschappelijk bewezen, en waarschijnlijk is het een post-hoc verbind-een-conclusie-aan-een-willekeurige-waarneming, maar het valt me toch op.

Er was een tijd waarin Jamie Oliver er echt, echt heel slecht uitzag. Zelfs zo slecht dat als ik hem eens op tv zag, ik dacht dat we binnenkort over "Jamie's drugsverslaving" of "Jamie's ongeneeslijke ziekte" te horen zouden krijgen. Voorwaar:

Dit was rond de tijd van Jamie's America. En, eerlijk is eerlijk, rond deze tijd was Jamie ook net bezig Amerika te veroveren en 500duizend kinderen te krijgen, maar toch. Dit is niet het beeld van een man die gezond en bruisend door het leven gaat.

En toen ging Jamie zich bezig houden met zijn moestuin. Hij schrijft hierover in zijn boek Thuis bij Jamie. Hij schrijft dat hij de hele dag tuiniert, en alleen nog zijn eigen, biologische groente eet. Hij schrijft ook over het belang van ethisch en lokaal vlees. En toen zag Jamie er zo uit:

 

Okay, óf bio eten is beter voor je, óf Jamie Oliver's PR persoon heeft een photoshop cursus gedaan. Voor de zekerheid blijf ik toch maar bio eten...

Biologisch snacken

Sinds kort kun je in Groningen biologisch snacken bij Eat2Be. Broodjes hamburger, nuggets, patatje mayo, en zelfs een kindermenu: alles biologisch. Als je zegt "waar zijn de foto's van het eten?" Tja... dat hadden we al op voor we aan de camera dachten! Het was in ieder geval heel lekker, en niet te duur. Ze hadden zelfs bio-cola!

Ik kreeg wel een beetje kriebel van alle geitewollesok-namen: buddies burger, nice nuggets, juicy juice... Ook gaat het echt álleen om bio, ze bieden veel vlees aan en hebben ook geen sojamelk voor de koffie. Er is 1 vegaburger tegenover 5 vleesburgers, maar wel weer 2 vega nuggets tegenover 1 kipnuggets.

Al met al: leuk dat het bestaat! Het eten was lekker, en het was ontzettend druk (da's een goed teken.) Ik hoop dat ze in de toekomst nog wat meer vega of plantaardige opties maken, voor mij ligt dat toch meer in de lijn van "fastfood that loves you" dan een rundvleesburger. We zullen het zien.

Eat2Be vind je aan de Oude Boteringestraat 8 in Groningen

Liever duurzaam dan biologisch

Hier vond ik een heel interessant artikel over het dierenvoeder merk Yarrah, die er voor kiest niet meer volledig biologisch te produceren, maar in plaats daarvan duurzaam gevangen vis te gebruiken in zijn diervoeders.

Het EKO-keurmerk zegt iets over de productie: er zijn geen bestrijdingsmiddelen en pesticiden gebruikt, er vindt geen gesleutel aan genen plaats, er worden in geval van dieren geen medicijnen gebruikt. Maar dit keurmerk zegt niets over zaken als dierenwelzijn, voedselkilometers of kinderarbeid. Zaken die consumenten wel belangrijk vinden.

Het artikel beschrijft hoe men bij Yarrah is gaan kijken naar de biologische vis, die dan wel biologisch was maar als nog een heel triest leven had, opgepropt in een basin. Dus kozen ze ervoor om duurzaam gevangen vis te nemen, die per definitie niet biologisch is maar wel in de zee heeft kunnen zwemmen, en die per saldo minder milieu-impact oplevert. Voor Yarrah zelf betekent dat dat ze hun 100% bio keurmerk moeten opgeven, een dappere keuze dus!

Ik vind het interessant om te horen hoe anderen hier keuzes in maken. Liever bio bananen van ver, of gewone appels uit Nederland?

(Over dierenvoeder gesproken: een veganistische kennis van mij haalt restjes vlees bij de biologische slager en kookt ze dan zelf tot moes voor haar kat! Ze wil haar kat niet veganistisch voeden en dit is dan nog de beste optie. Dapper hoor! Ik zou echt absoluut geen vlees voor mijn kat willen koken!)

Een beetje manipulatie, voor het goede doel?

Tja, wat vinden jullie hier nu van? Ik zag het al eerder, bij dezelfde supermarkt: een advertentie wordt zo opgesteld dat het biologische product net zo duur of goedkoper lijkt dan het reguliere product. Als je beter kijkt is het natuurlijk duidelijk dat in het ene pakje twee, maar in het andere pakje wel zes kippendijen gestouwd zijn, en de bijna gelijke prijs dus toch niet zo gelijk is...

Afgezien van het feit dat Quorn veel lekkerder is dan kip, is het wel interessant te zien hoe een supermarkt zo probeert biologisch aan te prijzen, of mensen te verleiden biologisch te kopen. Zouden ze er extra aan verdienen? Of is er in de raad van bestuur een slinkse geitewollen-sokken hippie die zo eigenhandig probeert een beter milieu te maken? Ik ben benieuwd.